Farklı fren sistemleri (davul ve disk gibi) farklı spesifik yapılara sahip olsa da, temel prensipler aynıdır, bu da frenleme yapmak için fren balataları ve fren yüzeyi arasındaki sürtünmeyi kullanmaktır.
Fren balatalarının çalışma prensibi esas olarak aracın kinetik enerjisini sürtünme yoluyla ısı enerjisine dönüştürmek, böylece aracın yavaşlamasını veya durdurulmasını sağlamaktır. Sürücü fren pedalına adım attığında, yüksek basınçlı fren sıvısı aktive edilir, kaliperdeki pistonu hareket etmeye iter, böylece fren balataları fren diskine (veya fren davuluna) sıkıca basılır. Bu işlemde, fren balataları ve fren diski arasındaki sürtünme üretilir, bu da aracın kinetik enerjisini ısı enerjisine dönüştürür, böylece aracı etkili bir şekilde yavaşlatır. Bu sürtünmenin üretimi sadece fren balatalarının malzemesi ve tasarımına değil, aynı zamanda sürücünün fren kuvvetini pedaldan kontrol edebilmesini sağlamak için tüm hidrolik sistemin etkili çalışmasına da bağlıdır.
Buna ek olarak, farklı fren sistemleri (davul ve disk gibi) farklı spesifik yapılara sahiptir, ancak temel prensip aynıdır, bu da frenleme yapmak için fren balatası ile fren yüzeyi arasındaki sürtünmeyi kullanmaktır. Örneğin, disk frenlerinde, fren kaliperi fren diski koaksiyelini hidrolik hareket yoluyla tekerleğe kenetlerken, davul frenlerinde, sabit fren balatası, içsel olarak tekerleğe dönen fren tamburuna temas eder ve aracın dönmesini durdurmak için gerekli sürtünme oluşturur.